Als ik in Nederland ben sta ik er meestal niet bij stil dat bijna alles gemakkelijk te verkrijgen is. In Angola zijn zelfs de normaalste dingen schaars, duur en/of onvindbaar. Zelfs in de file, waar ik laatst over schreef, is niet alles te koop. Neem boeken: ondanks het feit dat Angola’s eerste president (Agostinho Neto) een groot poëet en schrijver was, kun je de wegen en winkels afstruinen zonder ook maar een boek tegen te komen.

 

Het is daarom niet vreemd dat ik de gewoonte heb ontwikkeld wanneer ik bij iemand thuis kom, meteen de boekenkast te inspecteren. Toen ik dat gisteren bij Mark deed, liep ik tegen de 2004 versie van “Africa on a shoestring” van de Lonely Planet (LP) aan. Gretig bladerde ik naar het Angola hoofdstuk, om vervolgens te genieten van het feest der herkenning. Maar ook om te beseffen hoe snel sommige dingen veranderen, beter worden. Want op sommige punten is dit boek nu al gedateerd. Graag laat ik je delen in mijn leesplezier.

 

Op de eerste pagina, voordat er ook maar iets over Angola gezegd wordt, wordt ik geconfronteerd met dikke zwarte letters: WARNING. Reizen in Angola blijkt niet te worden aangeraden. Daar denken Jojannele en ik inmiddels anders over. Maar goed, Angola heeft nu eenmaal een slechte naam, beseffen ook de schrijvers van de LP. Na de waarschuwing schrijven ze: "For most outsiders Angola means bloody war, bloodier diamonds and bubbling crude – oil that is. This, together with a history of a long, nasty marriage and messy divorce settlement from Mama Portugal, has more than a few labelling Angola as an African basket case."

 

Als dat de betekenis is die buitenstaanders aan Angola geven, hoe moet dat zijn voor zij die deze geschiedenis geleefd hebben? Je moet wel een heel speciaal volk zijn wil je daar niet aan onderdoor gaan. Het is fijn te lezen dat de LP dat ook inziet: "But don´t underestimate this Sub-Saharan giant or its people. (…) Angolans are unshockable, resilient and resourceful. They´re fighters – but they´re lovers too. Portuguese is a great language for singing about love, which is perfect for these music-mad romantics. And for the visitor there´s only one thing more breathtaking than being crushed in the clutches of a fast-moving Kizomba dancer (…) and that is being here for the new, peaceful chapter in Angola´s history."

 

Kijk, daar herken ik ´mijn´ Angola! Altijd en overal muziek. Soms schitterend, soms afgrijselijk, maar áltijd romantisch, sexy of ronduit erotisch. Daarbij komt dat de meeste Angolezen onmogelijk níet kunnen dansen als ze muziek horen. Zo gebeurt het regelmatig dat wanneer de file te hopeloos is, dat de autodeuren opengaan. De radio´s aan. De volumeknop maximaal. En op het warme asfalt vormen zich koppels die zich in een hete dans verwikkelen.

 

Overigens kun je aan het laatste citaat aflezen dat deze LP gedateerd is. Inmiddels is Kizomba niet meer het meest adembenemende wat je kan overkomen hier. De laatste jaren heeft een nieuwe dansstijl de straten en disco´s van Luanda veroverd: de tarraxinha. Ondanks dat de tarraxinha slechts twee elementen kent, vraagt het toch het uiterste van haar beoefenaars. Het eerste element: op een langzaam ritme drukt het meisje haar onderlichaam tegen dat van haar danspartner en draait en schuurt het zachtjes tegen het zijne. Het tweede element: de jongen behoort helemaal niet te bewegen, maar stoer en nonchalant in de zelfde houding te blijven staan. Hij heeft slechts één opdracht: níet (merkbaar) opgewonden raken. Gebeurt dat wel zal het meisje hem op staande voet als danspartner ontslaan en van hem weg stappen. Hem moederziel alleen én hem in het zicht van ieder die het maar zien wil achterlatend.

 

Maar goed, voordat ik weer lyrisch wordt, helpt de LP me weer met beide voeten op de grond. Het is tenslotte “soffrimento” (lijden) hier. “There are as many landmines as people in Angola” en “Luanda is the fourth-most expensive city in the world”. “Most visitors get around by car, but this is not a joy-ride. The roads are a disaster: badly potholed, often unpaved, frequently flooded, and flanked by mines.” Maar erger dan de wegen zijn haar gebruikers, die een ritje een slopende, hachelijke en chaotische belevenis maken, een belevenis gade geslagen door “vulture-like traffic cops.”

 

“Luanda is almost beautiful. (…)Luanda was spared any serious fighting, but its battle-scars are everywhere. There are too many decayed buildings, too much festering rubbish, and far too many people for it to be beautiful. But it could be. Dat kan allemaal wel zo zijn (het is ook zo), maar als je iets te lang tussen die afgedankte door vuilnis omgeven gebouwen, tussen die mensenmassa’s met hun aparte manier van doen leeft, ga je er onvermijdelijk van houden. Dan maakt liefde blind.  

Africa heeft ontegenzeggelijk een moderniserende invloed op mij. In Ghana bezocht ik voor het eerst in mijn leven een internetcafé. Twee jaar later, in Rwanda nu, leerde ik een mobiele telefoon te gebruiken en. Angola is reeds verantwoordelijk voor twee introducties tot het digitale tijdperk. Eerst trad ik toe tot het genootschap van de bloggers (een groep mensen met een groeiende invloed op politiek en maatschappij, als ik de interneteditie van mijn krant mag geloven!!). En met ingang van nu beheer ik ook nog eens een digitaal fotoboek! Weg is die onhandige knusheid van samen op de bank langs ingeplakte vakantiekiekjes bladeren. Gewoon http://picasaweb.google.nl/arthurmolenaar bezoeken, en je kan ze bewonderen zonder die vervelende sterke verhalen erbij!